Stary Sącz to małe miasto, które najlepiej poznaje się pieszo: z Rynku do klasztoru, fary czy muzeum dojdziesz w kilka minut. Dalej leżą las Miejskiej Góry, Bobrowisko w widłach Dunajca i Popradu oraz brzeg Popradu. Poniżej zebraliśmy informacje sprawdzone w źródłach gminnych i u przewoźników. Godziny, rozkłady i zasady potrafią się jednak zmieniać – tam, gdzie to ważne, piszemy wprost: sprawdź przed wyjazdem.
Jak dojechać
Samochodem
Stary Sącz leży tuż obok Nowego Sącza, w dolinie Popradu. Z Nowego Sącza prowadzi tu droga krajowa nr 87 (przez most na Popradzie), a centrum omija obwodnica w ciągu drogi wojewódzkiej nr 969 z podwieszonym Mostem św. Kingi nad Popradem. Most na DK87 czeka na przebudowę – w czasie prac możliwe są utrudnienia, więc przed wyjazdem zajrzyj do aktualnych komunikatów drogowych.
Koleją
Stary Sącz ma stację kolejową na linii łączącej Tarnów i Nowy Sącz z doliną Popradu – kolej dotarła tu już w 1876 roku. Zatrzymują się tu pociągi regionalne POLREGIO oraz pociągi PKP Intercity. Według wyszukiwarek połączeń dojedziesz stąd m.in. do Nowego Sącza, Tarnowa, Krakowa, Krynicy-Zdroju i Muszyny, a sezonowo także dalej w Polskę. Rozkład zmienia się co kilka miesięcy, a na trasie zdarzają się przerwy w ruchu – połączenie zawsze sprawdź przed wyjazdem w Portalu Pasażera albo u przewoźnika.
Autobusem
Przy ul. Pod Ogrodami, obok kina „Sokół”, działa dworzec przesiadkowy typu „Parkuj i Jedź”, skąd odjeżdżają autobusy, m.in. w stronę Nowego Sącza. Przewoźnicy i rozkłady zmieniają się dość często, dlatego aktualne kursy najlepiej sprawdzić w informacji turystycznej albo w internetowej wyszukiwarce połączeń.
Gdzie zaparkować
Gmina wskazuje trzy główne miejsca dla kierowców:
- Dworzec przesiadkowy „Parkuj i Jedź” – ul. Pod Ogrodami, obok kina „Sokół” (ul. Batorego 23); według gminy bezpłatny.
- Parking za Urzędem Miejskim – wjazd od ul. Batorego; według gminy bezpłatny.
- Rynek i ulice wokół niego – miejsca postojowe w samym centrum; w dni powszednie parkowanie jest tu płatne (parkometry), w weekendy według gminy bezpłatne.
Stawki i zasady na Rynku mogą się zmieniać, a podczas festiwali, jarmarków i uroczystości część miejsc bywa wyłączona – sprawdź oznakowanie na miejscu. Jeśli przyjeżdżasz na cały dzień, wygodniej zostawić auto na parkingu przy „Sokole” lub za urzędem i resztę zwiedzać pieszo.
Informacja turystyczna
Punkt Informacji Turystycznej mieści się przy samym Rynku. Można tu zapytać o trasy, wydarzenia, noclegi i rozkłady jazdy, a przy okazji zaopatrzyć się w mapy i foldery.
Rowerem
Stary Sącz to dobry przystanek na rowerowej mapie Małopolski. Według gminy przez miasto i jego okolice przebiegają:
- EuroVelo 11 – prowadzi wzdłuż Popradu w stronę Barcic; kładka rowerowa nad Popradem łączy ją z Nowym Sączem.
- VeloDunajec – trasa zaczynająca się w Zakopanem; jej odcinek wiedzie wokół Enklawy Przyrodniczej Bobrowisko.
- Karpacki Szlak Rowerowy – wyznaczony przez Sądecką Organizację Turystyczną śladem dawnego szlaku handlowego z południa Europy do Wieliczki i Krakowa.
- Królewski Szlak Rowerowy – łatwa trasa śladami pobytów i przejazdów królów, prowadząca głównie po asfalcie.
Dobrym punktem startowym jest kąpielisko „Stawy”. Leśne trasy na Miejskiej Górze są przeznaczone dla bardziej zaawansowanych – to nie są łatwe ścieżki rodzinne. Pamiętaj też, że po kładkach Bobrowiska nie wolno jeździć rowerem – rower zostaw przed wejściem.
Wypożyczalnie i serwisy wymieniane przez gminę:
- MobiSport – przy kąpielisku „Stawy”, tel. 502 558 952; rowery, przyczepki, foteliki dla dzieci i hulajnogi.
- Velowoj – tel. 884 937 788.
- JM Bike Service – ul. Piłsudskiego 4; wypożyczalnia, serwis i sklep.
- Diecezjalne Centrum Pielgrzymowania „Opoka” – ul. Papieska 10.
- Pro Ride – ul. Kazimierza Wielkiego 3; hulajnogi elektryczne.
Dostępność sprzętu, ceny i godziny sprawdź bezpośrednio w wypożyczalni – szczególnie poza sezonem letnim.
Pora roku i pogoda
Każda pora roku pokazuje Stary Sącz trochę inaczej. Lato to czas kąpieliska „Stawy”, rowerów i festiwali, ale też największego ruchu – zwłaszcza w okolicach 24 lipca, gdy miasto świętuje swoją patronkę, św. Kingę. Wiosna i jesień są spokojniejsze; to dobra pora na Bobrowisko, gdzie przyroda budzi się albo przygotowuje do zimy, i na las Miejskiej Góry w kolorach jesieni. Zimą miasto jest ciche, a informacja turystyczna działa w krótszych godzinach.
Kilka rzeczy warto mieć z tyłu głowy:
- Kąpielisko i część infrastruktury rekreacyjnej działają sezonowo – sprawdź przed wyjazdem.
- Orbisfera na Miejskiej Górze jest według gminy dostępna przez cały rok, ale stan urządzeń i kładek zależy od pogody.
- Po deszczu leśne ścieżki i podejścia bywają śliskie; w burzę i przy silnym wietrze lepiej odpuścić las.
- Na widoki – z Leśnego Mola czy ze Ślimaka w Woli Kroguleckiej – najlepiej wybrać przejrzysty dzień. Mgła w dolinie Popradu potrafi zasłonić wszystko.
Dostępność
Nie chcemy obiecywać więcej, niż wiemy. Oto, co da się powiedzieć uczciwie:
- Rynek wyłożony jest granitowym brukiem z kamienia dunajcowego – pięknym, ale nierównym. Dla wózków, kół walizek i niewygodnego obuwia bywa wyzwaniem; chodniki przy pierzejach są zwykle wygodniejsze.
- Miejska Góra i Leśne Molo – do Leśnego Mola trzeba podejść leśną drogą pod górę, „przy odrobinie wysiłku”, jak pisze gmina. Samo molo to drewniana ścieżka długości ponad 200 m, a Orbisfera ma kładkę wyniesioną ponad ziemię. Gmina nie podaje informacji o dostępności dla wózków.
- Bobrowisko – po terenie prowadzą drewniane kładki o długości ok. 400 m i dwie czatownie. To wygodniejsza nawierzchnia niż leśna ścieżka, ale dojście i szczegóły warto sprawdzić przed przyjazdem.
- Kościoły i muzeum mieszczą się w zabytkowych budynkach; progi i schody są tu czymś zwyczajnym.
Jeśli poruszasz się na wózku, z małym dzieckiem w wózku albo po prostu potrzebujesz więcej odpoczynku – zadzwoń wcześniej do informacji turystycznej. Najlepiej znają aktualny stan dojść i miejsc.
Jak się zachować
Stary Sącz nie jest skansenem – to miasto, w którym ludzie mieszkają, modlą się i wspominają bliskich. Kilka prostych zasad sprawi, że wizyta będzie przyjemna dla wszystkich:
- Kościoły i klasztor. Zwiedzaj poza nabożeństwami, zachowaj ciszę i ubierz się stosownie – zakryte ramiona i kolana to dobry zwyczaj. Przed fotografowaniem wnętrz sprawdź, czy jest to dozwolone.
- Klauzura klarysek. Klasztor jest żywym domem sióstr klarysek, które żyją w klauzurze. Część zabudowań jest zamknięta dla gości – szanuj to i nie próbuj zaglądać tam, gdzie wstęp jest zabroniony.
- Cmentarze. Stary cmentarz przy kościele św. Rocha i cmentarz wojenny nr 348 to miejsca spoczynku. Nie wchodź na groby, mów cicho i nie fotografuj osób odwiedzających bliskich bez ich zgody.
- Piaski. Mogiła i pomnik w lesie nad Popradem upamiętniają Żydów ze Starego Sącza zamordowanych przez Niemców 17 sierpnia 1942 roku. To miejsce pamięci, nie atrakcja – przyjdź w ciszy, w skupieniu i bez pośpiechu. Zgodnie z żydowskim zwyczajem możesz zostawić na pomniku mały kamień.
- Bobrowisko. Poruszaj się tylko po kładkach, nie hałasuj i nie dokarmiaj zwierząt. Bobry to dzikie zwierzęta – możesz je zobaczyć, ale nikt tego nie gwarantuje. Rowery zostaw przed wejściem.
- Las Miejskiej Góry. Zabierz swoje śmieci ze sobą i trzymaj się ścieżek – dzięki temu las zostanie taki, jaki zastałeś.